Çocukların karıştığı ağır şiddet olayları, bıçaklı ve silahlı saldırılar ile ölümle sonuçlanan vakaların ardından çocuk adalet sistemine ilişkin yeni düzenleme gündeme geldi.
AK Parti tarafından TBMM Başkanlığı'na sunulan 18 maddelik yasa teklifiyle 7 ayrı kanunda değişiklik yapılması öngörülüyor. Teklifte, 15-18 yaş grubundaki çocuklara uygulanan yaş küçüklüğü indirimlerinde önemli değişiklikler yer alıyor.
15-18 YAŞ ARASI ÇOCUKLARA MÜEBBET HAPİS VERİLEBİLECEK
Mevcut düzenlemede ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren fiillerde 15-18 yaş grubundaki çocuklara verilen 12 ila 15 yıl arasındaki cezanın, yeni düzenlemeyle 13 ila 18 yıla çıkarılması öngörülüyor.
Müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda ise 9 ila 11 yıl olan ceza aralığının 10 ila 12 yıla yükseltilmesi planlanıyor. Teklife göre kasta dayalı kusurun ağırlığı, suçun amacı ve saiki, işleniş şekli ile sabıka durumu gibi kriterler dikkate alınacak. Kasten öldürme ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçlarını işleyen 15-18 yaş grubundaki çocuklar hakkında yaş indirimi uygulanmaması mümkün olabilecek. Böylece belirli şartlarda çocuklara müebbet hapis cezası verilmesinin önü açılacak.
“CEZASIZLIK ALGISI OLUŞABİLİYOR”
Yasa teklifinin genel gerekçesinde, son dönemde çocuklar tarafından gerçekleştirilen ağır şiddet olayları, bıçaklı ve silahlı saldırılar ile akran zorbalığının suç boyutuna ulaşan örneklerine dikkat çekildi.
Bazı suç örgütleri ve organize yapıların çocukların hukuki statüsünden kaynaklanan koruma mekanizmalarını istismar ettiği belirtilen teklifte, mevcut bazı uygulamaların “cezasızlık algısı” oluşturabildiği ifade edildi.
Teklifte, çocukların korunması ile kamu düzeninin sağlanması arasında sağlıklı bir denge kurulabilmesi için mevcut sistemin güncel ihtiyaçlar doğrultusunda yeniden değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı.
“SUÇA SÜRÜKLENEN ÇOCUK” İFADESİ DEĞİŞİYOR
Düzenlemeyle birlikte mevzuatta kullanılan “suça sürüklenen çocuk” ifadesinin “adli süreçteki çocuk” olarak değiştirilmesi de öngörülüyor.
Değişikliğin gerekçesi ise soruşturma aşamasında çocuklar hakkında ön kabul ve ön yargı oluşmasının engellenmesi olarak açıklandı.
İNFAZ SİSTEMİNDE DE DEĞİŞİKLİK
Teklif kapsamında çocuk hükümlülerin cezalarının doğrudan çocuk eğitimevlerinde infaz edilmesi uygulamasında da değişikliğe gidilmesi planlanıyor.
Çocukların infazına çocuk kapalı ceza infaz kurumlarında başlanması, iyi halli olduklarının tespit edilmesi halinde ise eğitimevlerine ayrılmaları öngörülüyor.
AĞIR SUÇLARDA “BİR GÜN İKİ GÜN” UYGULAMASI KALKACAK
Mevcut düzenlemede çocukların infaz kurumunda geçirdiği her bir gün, iki gün olarak değerlendiriliyor. Yeni düzenlemeyle kasten öldürme, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti ile suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçlarının bu uygulamanın dışında bırakılması planlanıyor.
SİLAHINI KORUMAYANA 3 YILA KADAR HAPİS
Teklifte ateşli silahların çocukların eline geçmesini önlemeye yönelik yeni bir düzenleme de bulunuyor. Gerekli güvenlik tedbirlerini almadan ateşli silahları ev veya araç gibi ortamlarda bulunduran ve dikkat ile özen yükümlülüğüne aykırı davranan kişilere 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası verilmesini öngören yeni bir suç tanımı yapılacak. Yasa teklifinin TBMM'deki görüşme sürecinin ardından yapılacak değerlendirmelerle şekillenmesi bekleniyor.
